Postpartum Depression: ความเศร้าซึมของคุณแม่หลังคลอด

ภาพประกอบ: Shhhh

 

หลังคลอดลูก ไม่ได้มีแค่ช่วงเวลาแสนสุขและเต็มตื้นไปด้วยความรักของสายใยระหว่างแม่ลูก

เพราะมีคุณแม่จำนวนหนึ่งที่เผชิญกับภาวะซึมเศร้าหลังคลอดบุตร ไม่รู้สึกผูกพันหรืออยากใช้เวลากับทารก กลัวว่าจะทำร้ายลูก เครียด กังวล ไม่อยากอาหาร และอื่นๆ ซึ่งเมื่ออารมณ์เหล่านี้เกิดขึ้น พวกเธอก็จะเข้าสู่ลูปความรู้สึกผิดในชั้นที่สอง เพราะนั่นไม่ใช่อาการของ ‘ความเป็นแม่’ ที่ควรจะรู้สึก ทำให้พานโกรธเกลียดตัวเองเพิ่มทับทวีคูณ

แต่อาการทั้งหมดนี้ อธิบายได้ในทางวิทยาศาสตร์ในชื่อว่า Postpartum Depression (PPD) หรือ ภาวะซึมเศร้าหลังการคลอดบุตร

สถาบันส่งเสริมสุขภาพจิตแห่งชาติสหรัฐ (National Institute of Mental Health: NIMH) ระบุว่า กว่า 15 เปอร์เซ็นต์ของคุณแม่จะมีอาการซึมเศร้าหลังคลอดบุตร มีคุณแม่ 1-2 คนใน 1,000 คน จะเป็น PPD หนักไปกว่านั้น PPD เป็นมูลเหตุอันดับหนึ่งของคดีแม่ฆ่าลูกของสหรัฐอเมริกา และไม่ใช่แค่ผู้หญิง แต่ผู้ชายหรือคุณพ่อ ก็มีโอกาสเป็น PPD ได้ด้วยเช่นกัน

Postpartum Depression: PPD คืออะไร?

ฉันประสบกับภาวะ PPD หลังคลอดลูกชาย ซึ่งมันทำให้ฉันหวาดผวามาก ความเข้าใจของฉันเกี่ยวกับอาการนี้ คือคุณไม่อยากจะอยู่กับลูกของคุณ คุณกลัวจะทำร้ายเขา คุณกลัวการตัดสินใจเกี่ยวกับลูก คุณกลัวว่าคุณจะเป็นแม่ที่ไม่ดี แต่ขณะเดียวกันคุณก็หมกมุ่นอยู่แต่กับลูก ซึ่งมันทำให้ฉันไม่อยากมีลูกคนต่อไปเลย

อะเดล นักร้องสาวสัญชาติอังกฤษ ให้สัมภาษณ์กับนิตยสาร Vatiny Fair เมื่อปลายปี 2016 ถึงอาการหลังคลอดที่แท้จริงของเธอในช่วงปี 2012 ซึ่งเป็นบทสัมภาษณ์ที่ได้รับความสนใจในคำตอบที่ ‘ซื่อตรง’ ในฐานะผู้หญิงที่ออกมาต่อต้านกับความกดดันของสังคมเกี่ยวกับบทบาทความเป็นแม่ของผู้หญิง และอธิบายความหวาดกลัวของการเป็นแม่ในอาการ PDD ได้อย่างเห็นภาพ

Adele นักร้องสัญชาติอังกฤษ คุณแม่คนหนึ่งที่เคยอยู่ในภาวะซึมเศร้าหลังคลอดบุตร

สำหรับผู้มีชื่อเสียงที่ออกมาอธิบายว่าตัวเองเป็น PPD ไม่ใช่แค่อะเดลเพียงคนเดียว แต่ยังรวมถึง กวินเน็ธ พัลโทรว์, แอล แมคเฟอร์สัน และ เฮย์เดน แพนิตเทียร์ ด้วย นอกจากนี้ยังมีบทความของบล็อกเกอร์และสื่อมวลชนอีกหลายๆ คน ที่ออกมาพูดถึงภาวะ PPD ในช่วงหลังๆ นี้

NIMH อธิบายความหมายและอาการ PPD ไว้ใกล้เคียงกับประสบการณ์ของอะเดล แต่เพิ่มเติมว่า อาการดังกล่าวจะปรากฏกับผู้หญิงหลังคลอดบุตร ซึ่งช่วงเวลาที่มักจะปรากฏอาการอยู่ที่ราว 1 สัปดาห์ – 1 เดือน หลังจากคลอดบุตร และผลกระทบของอาการดังกล่าว หากไม่เข้ารับการรักษา แน่นอนว่าต้องกระทบต่อสุขภาพจิตของคนเป็นลูกในที่สุด

การรักษา PPD จำเป็นต้องเข้าพบแพทย์เพื่อรับการบำบัด ซึ่งอาจเป็นได้ทั้งการพูดคุยเชิงลึก หรือการรับยา

อาการที่เข้าข่ายเป็น Postpartum Depression

– เศร้าล้ำลึก ไม่มีความหวัง รู้สึกว่างเปล่า
– ร้องไห้บ่อยครั้ง ง่ายและมากกว่าที่เคยเป็น
– กังวล และตื่นตระหนก
– หงุดหงิด รำคาญ อ่อนเพลีย
– ถ้าไม่นอนมากเกินกว่าปกติ ก็อาจนอนไม่หลับไปเลย
– มีปัญหาเรื่องการจดจ่อ สมาธิ ความจดจำต่อรายละเอียดเล็กน้อย หรือมีปัญหาด้านการตัดสินใจ
– ไม่อยากทำ ไม่สนใจ ในสิ่งที่เคยชอบ เคยสนุก หรือเคยเป็นงานอดิเรกมาก่อน
– หลีกเลี่ยงการพบปะกับเพื่อนหรือครอบครัว
– ไม่สนใจ ไม่อยากดูแล ไม่อยากอยู่กับลูก
– สงสัยในความสามารถของตัวเองต่อการดูแลลูก
– คิดถึงการทำร้ายร่างกายตัวเองหรือลูกน้อย

ที่มาของอาการดังกล่าว

ต่อประเด็นที่มา ยังไม่มีข้อสรุปที่แน่ชัดว่าอาการนี้เกิดขึ้นได้อย่างไร แต่จากการวิจัยหลายๆ ชิ้นอธิบายไว้ว่า ในกรณีของผู้หญิง เกิดจากการเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนหลายๆ ตัวระหว่างตั้งครรภ์ ทั้งระดับเอสโตรเจน โพรเจสโตรเจน ฮอร์โมนไทรอยด์ ฮอร์โมนคอร์ติโคโทรปิน รีลิสซิง (corticotropin releasing hormone) และคอร์ติซอล

ซึ่งหลายๆ ครั้งผู้ที่ถูกวินิจฉัยว่าเป็น PPD จำนวนหนึ่งเคยเป็นโรคที่เกี่ยวกับจิตใจมาก่อน เช่น เป็นซึมเศร้า หรือมีภาวะแทรกซ้อนระหว่างตั้งครรภ์ รวมทั้งความเครียดจากความกดดันต่อความเป็นแม่ของคนในสังคม การไม่ได้รับความช่วยเหลือในการเลี้ยงลูกในช่วงแรกๆ และความอ่อนเพลียจากการอดนอนอย่างต่อเนื่อง เมื่อหลายมูลเหตุผสมคละเคล้า ก็อาจทำให้คุณแม่หลายๆ คนเข้าสู่ภาวะเครียดสะสมต่อเนื่อง และพัฒนาไปสู่ความซึมเศร้าหลังการคลอดได้

ไม่ใช่แค่ผู้หญิง แต่ผู้ชายก็เป็น PPD ได้

งานวิจัยโดยการรวบรวมข้อมูลที่เผยแพร่เมื่อต้นปี 2010 โดย เจมส์ พอลสัน (James F. Paulson) ใน Psychiatric Times วารสารที่เผยแพร่บทความวิชาการเกี่ยวกับโรคจิตเภท อธิบายที่มาที่ไปและประเมินว่า PPD จะเกิดได้ในผู้ชายหรือคุณพ่อราว 1-26 เปอร์เซ็นต์

คำถามคือ เกิดขึ้นได้อย่างไร? เพราะถ้าคำอธิบายของ PPD ในผู้หญิงเกิดจากการเปลี่ยนแปลงฮอร์โมนระหว่างการตั้งครรภ์ แล้วผู้ชายซึ่งตั้งครรภ์ไม่ได้นั้น จะอธิบายอย่างไร

พอลสันชี้ว่า การศึกษาเรื่องนี้ในผู้ชายยังไม่มีข้อสรุปที่ชัดเจน เพียงแต่พบว่ามีผู้ชายที่ถูกพิจารณาว่าเป็น PPD ซึ่งเขาเห็นว่าสาเหตุส่วนมากที่เกิดในผู้ชาย อาจมาจากปัญหาส่วนตัวระหว่างเขากับภรรยาที่เป็น PPD รวมทั้งปัญหาการหย่าร้างด้วย


อ้างอิงข้อมูลจาก: independent.co.uk
vanityfair.com
ncbi.nlm.nih.gov

 

 

Editorial StaffPostpartum Depression: ความเศร้าซึมของคุณแม่หลังคลอด

Related Posts

ตัวละคร LGBTQ ที่หายไปจากซีรีส์ดัง

สองข่าวต่างกรรมต่างวาระ แต่พออ่านประกบคู่กันแล้วเห็นความเคลื่อนไหวของวงการภาพยนตร์และวงการบันเทิง ต่อการ ‘มีตัวตน’ ของความหลากหลายทางเพศได้อย่างเห็นภาพ

เพื่อนสนิทสมัยเด็กดีต่อใจอย่างไร

เมื่อมิตรภาพเป็นส่วนหนึ่งที่ทำให้ชีวิตคุณอยู่ดีมีสุข งานวิจัยชิ้นหนึ่งชี้ให้เห็นว่า การมีเพื่อนสนิทวัยเด็กที่มีคุณภาพช่วยให้คุณมีสุขภาพทางจิตที่ดีกว่าเมื่อคุณโตเป็นผู้ใหญ่ ตรงกันข้ามกับอีกกลุ่มที่พยายามเป็นทั้งที่ชื่นชอบของใครหลายๆ เมื่อโตจะมีความเสี่ยงเป็นโรคกังวลต่อการเข้าสังคม

ถ้าอายุยังไม่ถึง 68 อย่ามาบอกว่า ‘แก่’

ภาพเหมารวมเกี่ยวกับ 'ความแก่' มีอยู่มากมาย เพื่อทำลายมายาคติดังกล่าว คือการกลับมาสำรวจว่า 'ความรู้สึกแก่' กับ 'การอายุมาก' ไม่ใช่สิ่งเดียวกัน และอายุเท่าไหร่ถึงควรบอกตัวเองว่า 'ฉันแก่'